27 Μαρ 2010

Σαρκοζύ (ή Πώς Πείθει η Δεξιά)

Το σήμα του κόμματος του Σαρκοζύ

Μετά την εκλογική νίκη του Νικολά Σαρκοζύ στις γαλλικές προεδρικές εκλογές, πριν από σχεδόν τρία χρόνια (τον Μάιο του 2007), προσπαθούσαμε όλοι να καταλάβουμε πώς συνένωνε στον λόγο του αντιφατικά εκ πρώτης όψεως στοιχεία (π.χ. μέτρα υπέρ των επιχειρήσεων, αλλά και ρητορική ότι είναι ο υποψήφιος της «εργαζόμενης Γαλλίας», υπόσχεση για κάτι «νέο», αλλά και ρητορική υπέρ των «παραδοσιακών αξιών») και πώς χάρη σ’αυτά τα στοιχεία κατάφερε να κερδίσει τόσο μεγάλο μέρος των ψηφοφόρων. Συνοπτικά, η άποψή μου ήταν ότι ο Σαρκοζύ, όπως κάθε επιδέξιος πολιτικός, κατάφερε να εκφράσει τάσεις που προϋπήρχαν στη γαλλική κοινωνία και να κατασκευάσει απ’αυτές ένα συνεκτικό όλο, μια ιδεολογία τελικά. Πώς συνδέονται λοιπόν μεταξύ τους τα αντιφατικά στοιχεία του πολιτικού λόγου του νέου Προέδρου της Γαλλίας; Είναι τελικά κάτι νέο αυτό που ευαγγελίζεται ή μια επιστροφή σε παραδοσιακές αξίες;

Μια σύγχρονη «αξία εργασία».

Ένα από τα κεντρικά συνθήματα του Σαρκοζύ είναι η «αξία εργασία» • ένα άλλο είναι ότι σκοπεύει να «κάνει τον καπιταλισμό ηθικό» (« moraliser le capitalisme »): «Η στρατηγική μου ξεκινά από την εργασία, συνεχίζει με την εργασία, τελειώνει με την εργασία. Διότι η γαλλική ηθική κρίση φέρει ένα όνομα: είναι η κρίση της εργασίας.» Το ότι εναντιώθηκε στην αύξηση του κατώτατου μισθού που πρότεινε η Σεγκολέν Ρουαγιάλ, κριτίκαρε το καθεστώς της εβδομάδας των 35 εργάσιμων ωρών ή τάχθηκε εναντίον του « assistanat » – της «λογικής των επιδομάτων» θα μπορούσαμε ίσως να πούμε στα ελληνικά – δεν ακούστηκε απειλητικό σ’ένα μεγάλο μέρος των εργαζομένων (ή ακόμα και στους άνεργους), ακριβώς επειδή υποσχέθηκε αύξηση του ρυθμού της ανάπτυξης και εργασία για όλους. Αυτό που υπόσχεται κατ’αυτόν τον τρόπο ο Σαρκοζύ είναι να ξαναθέσει σε λειτουργία την κοινωνική κινητικότητα προς τα πάνω. Όποιος θέλει να κερδίζει περισσότερα, πρέπει να μπορεί να εργάζεται περισσότερο, είναι το επιχείρημά του για την κατάργηση ή μεταρρύθμιση του 35ωρου. Μια πρόταση αφελής, που γίνεται αφορμή για ακόμα πιο αφελείς προσδοκίες ότι στη Γαλλία του Σαρκοζύ η προσωπική εργασία θα είναι αρκετή για να ανέλθει οικονομικά και κοινωνικά όποιος το επιθυμεί. Και αυτή ακριβώς η προσδοκία είναι που κάνει την πολιτική του Σαρκοζύ ελκυστική: για όποιον δέχεται αυτή την απλουστευτική λογική (εργασία ίσον οικονομική ανόδος, χωρίς να επεμβαίνει κανένας άλλος παράγοντας), η πολιτική του Σαρκοζύ εμπεριέχει το σπέρμα της ισότητας και της κοινωνικής δικαιοσύνης και, όντως, εκφράζει μια κάποια ηθική.
Εμπεριέχει όμως κι ένα άλλο στοιχείο: τον ανταγωνισμό. Ο κατώτατος μισθός δεν πρέπει να αυξηθεί, σύμφωνα με τον Σαρκοζύ. Ο λόγος γι’αυτό, έλεγε σε μια συνέντευξή του, είναι ότι πρέπει οι μεσαίες τάξεις να νιώθουν πως αξίζει τον κόπο να δουλεύουν σκληρά • να είναι αισθητή η διαφορά ανάμεσα σ’έναν άνεργο, έναν εργαζόμενο με τον κατώτατο μισθό και κάποιον που «εργάζεται περισσότερο για να κερδίζει περισσότερα». Οι ανισότητες δηλαδή δεν αποτελούν πρόβλημα • αντιθέτως παρέχουν κίνητρο για την αύξηση της παραγωγικότητας. Πώς αυτή η λογική του ανταγωνισμού κέρδισε τους Γάλλους;
Όλες οι μεταρρυθμίσεις που έγιναν τα τελευταία χρόνια με σκοπό να αντιμετωπιστούν τα κοινωνικά προβλήματα, για παράδειγμα η μεταρρύθμιση των συντάξεων για να καλυφθεί το έλλειμα της Κοινωνικής Ασφάλισης, ή η μετατροπή της αργίας του Αγίου Πνεύματος σε εργάσιμη μέρα ώστε να συγκεντρωθούν χρήματα για τις πολιτικές υπέρ των ηλικιωμένων και των ατόμων με ειδικές ανάγκες, απαιτούσαν θυσίες εκ μέρους των εργαζομένων. Αυτό, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι, ακριβώς ως συνέπεια των οικονομικών μεταρρυθμίσεων, πολλοί από τους εργαζόμενους σήμερα είναι εκτεθειμένοι στον ανταγωνισμό χωρίς καμία προστασία (κυρίως με την αυξανόμενη γενίκευση διαφόρων μορφών επισφαλούς εργασίας), έχει δημιουργήσει σημαντικές εντάσεις στη γαλλική κοινωνία.
Αυτές οι εντάσεις έχουν εκφραστεί και εκφράζονται στη Γαλλία • και αυτές εκμεταλλεύτηκε η γαλλική δεξιά. Πολλοί από αυτούς που ψήφισαν τον Σαρκοζύ θεωρούν ότι μια πλήρης απελευθέρωση του ανταγωνισμού θα τους ωφελήσει. Πρόκειται για αυτούς (δεν είναι τυχαίο ότι στην ηλικιακή ομάδα των 25 – 29 ετών το ποσοστό του Σαρκοζύ ανέρχεται στο 56%) που άρχισαν να εργάζονται σχετικά πρόσφατα και θεωρούν ότι με μια πλήρη απελευθέρωση του ανταγωνισμού, δηλαδή χωρίς τη μονιμότητα και τα άλλα «προνόμια» που απολαμβάνουν οι μεγαλύτεροί τους και κυρίως οι δημόσιοι υπάλληλοι, καθώς και με μέτρα ενθάρρυνσης των επιχειρήσεων (φοροαπαλλαγές, διευκόλυνση των προσλήψεων και απολύσεων), θα μπορέσουν πιο γρήγορα να δοκιμαστούν στην «αγορά εργασίας» και να ανέλθουν. Αυτό που εκφράζει ο Σαρκοζύ – και το οποίο νομιμοποιεί ως ενός είδους ηθική – είναι το αίσθημα αδικίας και ίσως ο απλός φθόνος του εργαζόμενου που βλέπει ότι ο μισθός του δεν είναι πολύ υψηλότερος από το επίδομα ανεργίας που ο άνεργος απολαμβάνει χωρίς να εργάζεται • του εργαζόμενου του ιδιωτικού τομέα που βλέπει ότι οι δημόσιοι υπάλληλοι – που αυτός με τους φόρους του πληρώνει – εργάζονται σε καλύτερες συνθήκες και επιπλέον χαίρουν μονιμότητας.
Εδώ ακριβώς έγκειται η επιτυχία της γαλλικής δεξιάς: έχει καταφέρει να πείσει – εν πολλοίς εκ του αποτελέσματος, μετά από αλλεπάλληλες μεταρρυθμίσεις που απελευθέρωσαν την αγορά εργασίας και μείωσαν τις εγγυήσεις του κράτους πρόνοιας – ότι ο ανταγωνισμός είναι έτσι κι αλλιώς η νόρμα, που πρέπει πια να γενικευτεί πλήρως για να υπάρχει η ελπίδα ότι κάποιοι τουλάχιστουν θα καταφέρουν να ανέλθουν οικονομικά. Έχει πείσει επίσης ότι το κράτος πρόνοιας βασίζεται στις θυσίες των ίδιων των εργαζόμενων (ποτέ των εργοδοτών) και είναι εν πολλοίς άδικο: γιατί ένας εργαζόμενος του ιδιωτικού τομέα να χρηματοδοτεί με τους φόρους του το 35ωρο και τη μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων ή να πληρώνει με υπέρογκες ασφαλιστικές εισφορές τις συντάξεις των ηλικιωμένων, που δούλεψαν λιγότερα χρόνια απ’ό,τι θα πρέπει να δουλέψει αυτός;

Από το κράτος πρόνοιας στη φιλανθρωπία.

Με τον Σαρκοζύ, το νόημα, το περιεχόμενο, η νομιμοποίηση του κράτους πρόνοιας αλλάζει εντελώς. Μερικά από τα μέτρα που προτείνει ο νέος Πρόεδρος της Γαλλίας: οι ασφαλισμένοι θα πρέπει να πληρώνουν οι ίδιοι ένα μέρος των ετήσιων εξόδων για την περίθαλψή τους (με ένα μικρό αλλά συμβολικό ποσό που θα οριστεί, 10 ή 20 ευρώ) ώστε να «γίνουν υπεύθυνοι» • τα επιδόματα των οικογενειών που δεν φροντίζουν να φέρονται σωστά τα παιδιά τους, να πηγαίνουν τακτικά στο σχολείο για παράδειγμα, θα αναστέλλονται • θα αναστέλλεται επίσης το επίδομα ανεργίας οποιουδήποτε απορρίπτει δύο διαδοχικές προτάσεις για εργασία στον τομέα της ειδίκευσής του (ανεξάρτητα από τους όρους της προτεινόμενης εργασίας). Τελικά, οι παροχές του κράτους πρόνοιας δεν είναι δικαίωμα κάθε πολίτη, αλλά προνόμιο του «ηθικού ατόμου». Το άτομο, σύμφωνα με την ηθική του Σαρκοζύ, είναι υπεύθυνο για τον εαυτό του και πρέπει να μπορεί να τα βγάλει πέρα μόνο του, με την προσωπική του εργασία. Για να αποφευχθούν οι υπερβολικές ανισότητες, όποιος δεν τα καταφέρνει δικαιούται βοήθεια από το κράτος, αλλά μόνο για ένα περιορισμένο χρονικό διάστημα και μόνο υπό προϋποθέσεις. Κυρίως δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να βρίσκεται σε θέση καλύτερη ή ισότιμη με τους εργαζόμενους, ακόμα κι αυτούς που βρίσκονται στη «βάση της κλίμακας», γιατί αυτό θα ήταν επιβλαβές για την παραγωγικότητα, αφού θα εξέλιπε έτσι ένα κίνητρο για την εργασία.
Έτσι, το κράτος πρόνοιας, έκφραση που ο Σαρκοζύ συνήθως αντικαθιστά χαρακτηριστικά με τον όρο « assistanat », παίρνει τον χαρακτήρα φιλανθρωπίας. Τα οικογενειακά επιδόματα, η δωρεάν περίθαλψη, ένα κατώτατο εγγυημένο εισόδημα, δεν αποτελούν δικαίωμα του κάθε πολίτη, αλλά φιλανθρωπία της κοινωνίας, φιλανθρωπία επιπλέον την οποία δικαιούται, ως προνόμιο, μόνο το «ηθικό άτομο». Κατ’αυτόν τον τρόπο, ο Σαρκοζύ επαναπροσδιορίζει όχι μόνο την έννοια της ισότητας, κεντρική έννοια της Γαλλικής Δημοκρατίας, αλλά ακόμα την ίδια την έννοια του πολίτη και του έθνους.

Ένας νέος ορισμός του έθνους.

Η Γαλλική Δημοκρατία στηρίζεται στην έννοια της ισότητας. Η Γαλλική Επανάσταση κατοχύρωσε την πολιτική ισότητα των πολιτών • έφερε επίσης το σπέρμα της οικονομικής και κοινωνικής ισότητας των πολιτών. Σ’ένα σύστημα που στηρίζεται στην πολιτική ισότητα, γρήγορα εμφανίζεται το πρόβλημα της οικονομικής / κοινωνικής ισότητας. Πώς μπορούν οι πολίτες να είναι ίσοι και να εξασκούν πλήρως τα δικαιώματά τους αν υπάρχουν τεράστιες οικονομικές / κοινωνικές διαφορές; Το ερώτημα αυτό τέθηκε ήδη από τον 19ο αιώνα • η πιο ολοκληρωμένη ως σήμερα απάντηση δόθηκε αμέσως μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο, με την καθιέρωση του κράτους πρόνοιας. Η ισότητα και η αλληλεγγύη που εγγυάται το κράτος πρόνοιας είναι απαραίτητες για την πλήρη ένταξη όλων των πολιτών στην πολιτική κοινότητα του έθνους και, κατά συνέπεια, για τη νομιμοποίηση του έθνους ως πολιτικής οντότητας.
Με το να απονομιμοποιεί και ουσιαστικά να καταργεί αυτόν τον μηχανισμό ένταξης, ο Σαρκοζύ αλλάζει την έννοια του έθνους και του πολίτη. Κι αυτό γιατί τίθεται εξαρχής το ερώτημα: πώς θα δημιουργηθεί ένα συνεκτικό όλο από το σύνολο των ατόμων, αν όχι με την ένταξή τους σ’ένα ουσιαστικά (δηλαδή και υλικά) αλληλέγγυο πολιτικό έθνος ισότιμων πολιτών; Ο Σαρκοζύ στην τάση του ρεπουμπλικανικού έθνους να εξαλείψει τις ανισότητες αντέταξε την εξύμνηση των ανισοτήτων ως κινήτρου για την αύξηση της παραγωγικότητας και κατά συνέπεια για την αύξηση του πλούτου από την οποία θεωρητικά θα ωφεληθούν όλοι • στο ρεπουμπλικανικό πολιτικό έθνος ισότιμων πολιτών αντέταξε ένα έθνος ιεραρχικά δομημένο.
Η ιεραρχία είναι κεντρικό στοιχείο του πολιτικού λόγου του. Απ’αυτή τη σκοπιά επιτέθηκε για παράδειγμα στην κληρονομιά του Μάη του ’68, που προκάλεσε «μια αντιστροφή των αξιών» και «υποβάθμισε τον δάσκαλο στο ίδιο επίπεδο με τον μαθητή». Όπως ακριβώς για να λειτουργήσει η οικονομία πρέπει να υπάρχουν ανισότητες, έτσι και στην κοινωνία πρέπει να υπάρχει μια ιεραρχία. Κάποιοι, οι εργοδότες, πρέπει να βρίσκονται σε καλύτερη οικονομική θέση (χάρη σε φορολογικά κίνητρα) ώστε να δημιουργούν θέσεις εργασίας • αν και οι υπόλοιποι το δεχτούν αυτό, όλοι – άλλος λιγότερο, άλλος περισσότερο, ανάλογα με τη θέση του στο σύστημα – θα ωφεληθούν από τον πλούτο που θα παραχθεί. Αν οι Γάλλοι δεχτούν να επιστρέψουν σε μια ιεραρχική δομή που κάποτε υπήρχε (σύμφωνα με τον Σαρκοζύ τουλάχιστον), τότε το γαλλικό έθνος θα ανακτήσει το χαμένο μεγαλείο του, κάτι που θα ωφελήσει όλους τους Γάλλους. Έτσι, η πραγματική, υλική αλληλεγγύη του ρεπουμπλικανικού έθνους αντικαθίσταται ως μέσον ένταξης από ένα περασμένο ή μελλοντικό μεγαλείο.
Αν και χρησιμοποιεί τα καθιερωμένα σύμβολα του έθνους (την τρίχρωμη σημαία, τη Μασσαλιώτιδα) επιχειρώντας να αντλήσει νομιμοποίηση από αυτά, το έθνος αυτό του Σαρκοζύ δεν έχει καμία σχέση με το ρεπουμπλικανικό έθνος, που δεν μπορεί να υπάρξει παρά μόνον εφόσον τείνει στην εξάλειψη των ανισοτήτων και σε μια στοιχειώδη εξίσωση όλων των πολιτών. Δεν έχει όμως σχέση ούτε και με το φυλετικό έθνος του Λεπέν, που αποκλείει τους ξένους επειδή είναι ξένοι. Ο Σαρκοζύ δεν αντιτίθεται στη μετανάστευση γενικά • προτείνει απλώς τη «χρήσιμη μετανάστευση». Έτσι λοιπόν θα μπορεί να μεταναστεύσει στη Γαλλία όποιος μπορεί να συμβάλει στο «μεγαλείο» της, για παράδειγμα επιστήμονες με σημαντικά προσόντα. Επιπλέον, θα μπορεί να μεταναστεύσει κι όποιος δέχεται την ιεραρχική δομή του Σαρκοζύ και δεν προκαλεί προβλήματα: η επανένωση οικογενειών θα επιτρέπεται, εφόσον ο μετανάστης που επιθυμεί την έλευση της οικογένειάς του είναι σε θέση να τη συντηρεί χωρίς τα οικογενειακά επιδόματα που κανονικά δικαιούται.

Από τον πολίτη στο «ηθικό άτομο».

Τελικά, το έθνος, όπως το οριοθετεί ο Σαρκοζύ, είναι το άθροισμα των «ηθικών ατόμων». Περιλαμβάνει όποιον, ανεξαρτήτως εθνικής καταγωγής, συμμορφώνεται με την «ηθική της εργασίας» του Σαρκοζύ: όποιον δέχεται ότι το άτομο οφείλει να τα καταφέρνει μόνο του και που ακόμα κι όταν δεν τα καταφέρνει δεν ζητάει από την κοινωνία να αναλάβει την ευθύνη του. Το έθνος του Σαρκοζύ δεν περιλαμβάνει όμως όσους για τον έναν ή αλλο λόγο περιθωριοποιούνται: όσους τελικά δεν τα καταφέρνουν σ’αυτό το ανταγωνιστικό σύστημα, τους άνεργους, τους παραβάτες • κι αυτό γιατί δεν θεωρεί βασική για τη νομιμοποίησή του την προσπάθεια (ή έστω την υπόσχεση) ένταξης όλων των πολιτών. Έτσι λοιπόν, η έννοια του πολίτη – που αυτομάτως και εξ’ορισμού δίνει πρόσβαση σε ορισμένα δικαιώματα – αντικαθίσταται από αυτή του «ηθικού ατόμου», που δέχεται την ύπαρξη μιας ιεραρχίας, που έχει δικαιώματα αλλά γνωρίζει ότι η απόλαυσή τους δεν είναι αυτονόητη αλλά εξαρτάται από την εκπλήρωση υποχρεώσεων (μία από τις αγαπημένες ρήσεις του Σαρκοζύ άλλωστε είναι ότι εκτός από δικαιώματα υπάρχουν και υποχρεώσεις).
Ο Σαρκοζύ κέρδισε τις εκλογές γιατί έπεισε ότι, έτσι όπως έχουν τα πράγματα σήμερα, ο ρόλος του «ηθικού ατόμου» προσφέρει μεγαλύτερες πιθανότητες ένταξης απ’ό,τι η έννοια του πολίτη, που έχει ήδη χάσει ένα μεγάλο μέρος του περιεχομένου της. Υπάρχουν όμως κι αυτοί που δεν πείστηκαν. Κι αυτοί αντέδρασαν έντονα (με αυθόρμητες διαδηλώσεις, με ανακοινώσεις οργανώσεων και συνδικάτων που καλούν σε «επαγρύπνηση» και «αντίσταση»), ακριβώς γιατί αντιλαμβάνονται ότι αυτό που επιχειρεί ο Σαρκοζύ είναι κάτι ριζοσπαστικά νέο, που ξεφεύγει από τα όρια μιας δεξιάς πολιτικής, αφού επιτίθεται σε έννοιες που ως τώρα αποτελούσαν κοινό κτήμα αριστεράς και δεξιάς.
Η δεξιά κατηγορεί όσους αντιδρούν ότι μένουν προσκολλημένοι στο παρελθόν, προσπαθώντας να περισώσουν παρωχημένα δικαιώματα που μόνο τροχοπέδη είναι πια. Υπό μία έννοια, αυτή η κατηγορία ευσταθεί, αφού όντως επιχειρείται μια ρήξη, η καταστροφή του ρεπουμπλικανικού έθνους. Από την άλλη, αυτό που επιχειρεί ο Σαρκοζύ δεν είναι και τόσο νέο. Πρόκειται για την εκπλήρωση ενός παλιού ονείρου του καπιταλισμού: την πλήρη επικράτηση του φιλελευθερισμού, και μάλιστα με τρόπο που να τον καθιστά κοινωνικά αποδεκτό, αφού επενδύεται με μια «ηθική» την οποία οι εργαζόμενοι φαίνεται να δέχονται. Για να καταλάβει ο Σαρκοζύ (αν δεν το ξέρει ήδη) ότι το μοντέλο που προωθεί δεν είναι και τόσο καινούριο δεν είναι ανάγκη να διαβάσει Μαρξ · αρκεί να ρίξει μια ματιά στα «μεγάλα κείμενα» που κατά τα λεγόμενά του πρέπει να διαβάζουν στο σχολείο τα παιδιά ενός «μεγάλου έθνους»: ο Ζολά ενδείκνυται σ’αυτή την περίπτωση.

ΥΓ. Ο Σαρκοζύ το 2007 έπεισε, αλλά το 2010 δεν φαίνεται να έχει καταφέρει και πολλά: η δημοτικότητά του έχει πέσει πολύ.


10 σχόλια:

Ανώνυμος είπε...

Χαίρετε,
το ζήτημα που θέτετε στο υστερογραφο κρύβει περισσότερα απ'όσα δηλώνει: η δημοτικότητα έπεσε, αλλά δεν νομίζω να αλλάζει ανά τριετία και ο κόσμος, στο ρυθμό των δημοτικοτήτων.

Τα σέβη μου για την εξαίρετη ανάρτηση.

Σ.

k2 είπε...

@ Ανώνυμε Σ.,
Σας ευχαριστώ για τα καλά σας λόγια.
Σε καμία περίπτωση δεν εννοούσα ότι έχει αλλάξει κάτι δραματικά τα τελευταία 3 χρόνια. Γράφω άλλωστε ότι ένα μεγάλο μέρος των Γάλλων είχε διαμορφώσει κάποιες συγκεκριμένες αντιλήψεις και προ Σαρκοζύ, κι αυτές ακριβώς εκμεταλλεύτηκε κι αυτός. Όσοι από τους ψηφοφόρους του έχουν απογοητευεί, απογοητεύτηκαν επειδή δεν έκανε τόσα όσα ήθελαν/περίμεναν, κι όχι επειδή ξαφνικά αναθεώρησαν τις αντιλήψεις τους.
Πιστεύω όμως επίσης ότι αυτό που είχε από πίσω ο λόγος του Σαρκοζύ, η αλλαγή των όρων συγκρότησης του ρεπουμπλικανικού έθνους, είναι πολύ δύσκολο να επιτευχθεί. Όσο και να το θέλει ο Σαρκοζύ, του είναι δύσκολο να αλλάξει τις βασικές αρχές της Γαλλικής Δημοκρατίας. Αν είναι να γίνει κάτι τέτοιο θα πάρει πολλά χρόνια ακόμα. Κάτι που εξηγεί κατά τη γνώμη μου και τη στάση του Σαρκοζύ στις τελευταίες εξελίξεις στην ΕΕ, όπου θέλοντας και μη προέταξε την αλληλεγγύη προς την Ελλάδα.

undantag είπε...

Το τμήμα "Από τον πολίτη στο ηθικό ΄άτομο'" είναι όλα τα λεφτά.

Γιατί ο πολίτης συν-αποφασίζει για την τύχη της πόλης.
Το "ηθικό" άτομο αντιθέτως συν-μορφώνεται με άνωθεν (Σαρκοζύθεν στη Γαλλία, θεόθεν στο Ιράν, η ουσία είναι μία) απαιτήσεις.

ΥΓ: Chapeau

Кроткая είπε...

Η αλήθεια βέβαια είναι πως προ τριετίας ο Σαρκοζύ ευνοήθηκε πολύ και από το απόλυτο κενό (πολιτικού λόγου, πειθούς, ουσίας, πρότασης και προοπτικής) που επικρατούσε στην απέναντι όχθη και που ενσαρκώθηκε ιδανικά από την ανεκδιήγητη αντίπαλό του.

Τρία χρόνια μετά, απέναντι εξακολουθεί να υπάρχει το απόλυτο κενό, αλλά προσφάτως η Γαλλία βάφτηκε ροζ (με εξαίρεση -ω του θαύματος!- την Αλσατία και τη Reunion!). Προφανώς ο Σαρκοζύ δεν πείθει πια και σε αυτό συνέβαλε μάλλον και η κρίση που έδειξε τα σαθρά θεμέλια του φιλελευθερισμού.
Βέβαια, οι περιφερειακές εκλογές δεν είναι προεδρικές. Είναι όμως μια ένδειξη.

Και οι Γάλλοι όμως υποφέρουν από την κατάρα της Σκύλλας και τη Χάρυβδης. Και το αδιέξοδο μεγεθύνεται.

Πολύ καλή ανάρτηση πάντως, διαφωτιστικότατη, καλογραμμένη και ευρύτατη, πιάνει σχεδόν τα πάντα.

Τα σέβη μου Κουπέπι!

Πάρε κι ένα δωράκι:
http://mediatheque.lesoir.be/main.php?g2_itemId=492954
και
http://mediatheque.lesoir.be/main.php?g2_itemId=494669

k2 είπε...

@ undantag,
ακριβώς αυτό! Ο πολίτης έχει δικαιώματα και τα διεκδικεί, πρόκειται για ανατρεπτική έννοια.
Τα καλά σας λόγια με κολακεύουν - πείτε μου τι καπέλο να σας πάρω να μου το βγάζετε με στυλ: ρεπούμπλικα; ή μια πιο εργατική τραγιάσκα; :)

@ Κροτ,
Ο Σαρκοζύ δεν πείθει πια όχι γιατί έγιναν πιο πειστικοί οι αντίπαλοί του (οι οποίοι, αν μιλήσουμε με γκραμσιανούς όρους, έχουν απωλέσει την "ιδεολογική ηγεμονία" προ πολλού και δεν βλέπω να την ξαναβρίσκουν σύντομα), αλλά γιατί ο ίδιος δεν είχε τελικά να πει ή να κάνει τίποτα πέρα απ'αυτό που χρησιμοποίησε προεκλογικά: να πείθει εκ του αποτελεσμάτος (του αποτελέσματος των νεοφιλελεύθερων πολιτικών τόσων χρόνων).
Κι ούτε βέβαια υπήρχε περίπτωση να φέρει απτά αποτελέσματα το αφελέστατο "δουλέψτε περισσότερο για να κερδίζετε περισσότερα". Πού να δούλεψουν οι Γάλλοι κυρ-πρόεδρε; Υπάρχουν δουλειές; Και που αν πληρώνουν αξιοπρεπώς; Τόσο ηλίθιο όσο και η αύξηση των ορίων συνταξιοδότησης (τώρα και στην Ελλάδα): υπάρχουν άνθρωποι που γουστάρουν τη δουλειά τους, δεν τους κουράζει και θα την έκαναν ευχαρίστως ως τα 65 ή και τα 70. Τους ρωτάει κανείς αν βρίσκουν δούλεια; ΟΚ, ξέφυγα, συγγνώμη.
Ευχαριστώ πολύ για το δώρο, γέλασα πάρα πολύ!

undantag είπε...

Τραγιάσκα βέβαια - αλλά απ'του Lanvin, έχουμε και κάποια στάνταρδς να τηρήσουμε...

k2 είπε...

@ undantag,
όταν θα γίνει η επανάσταση να φροντίσουμε να είμαστε στο ίδιο bataillon - νομίζω ότι θα ταιριάζουμε: εσύ με την τραγιάσκα lanvin, εγώ με τα μεταξωτά φουλάρια που χρησιμοποιώ στις διαδηλώσεις! Γιατί και η επανάσταση θέλει στυλ! :)

undantag είπε...

Ναι ναι sans autre!
Να πάμε στο τάγμα που θα κάνει ντου Faubourg St. Onoré (για πλιάτσικο)/Champs Élysées (για να του δείξουμε του κοντώ)

Τουρνέ στα νησιά είπε...

κυρία μου εύγε για το κείμενο!

Η δημοτικότητα μπορεί να έπεσε αλλά το 56% στους νέους 25-29 (αυτή η νέα γενιά παεί κατά διαόλου (δηλ. δεξιά))
είναι τρομαχτικό.
Καλά το σχήμα "ηθικός καπιταλισμός" δεν είναι λίγο οξύμωρο?

@Κ2& Undantag
Καλά βρε αν ξεκινήσει η επανάσταση σε περίοδο εκπτώσεων σας κόβω να την χάνετε :-)

k2 είπε...

Τουρνέ, μα επιτέλους που είστε αγαπητέ να εκτιμήσετε τα ανεκτίμητα κείμενά μου; :) Άντε, έχεις πολύ χόμγουορκ! Και γράψε και τίποτα!

Λοιπόν, οι εκπτώσεις δεν πτοούν το επαναστατικό μας φρόνημα! Έτσι κι αλλιώς, σωστά το θέτεις undantag, εμείς "ντου" θα κάνουμε στα μαγαζιά! Τα Σανζ-Ελυζέ δεν με ενθουσιάζουν, αλλά αν είναι για να επιτεθούμε κατευθείαν στον κοντό, εντάξει... :)